Top Ad unit 728 × 90


Tin tức

recent

Bài tập tình huống 1, nhóm quan hệ cơ bản nào được Luật dân sự điều chỉnh

Bài tập 1:

Anh Hoàng Trung Kiên có nuôi 8 con bò, hằng ngày cho ăn cỏ trên cánh đồng gần nhà. Ngày 15/5/2017, anh Kiên kiểm tra và thấy thiếu 02 con (một con cái và một con đực). Ngày 19/5/2017, anh Kiên đi tìm bò bị thất lạc tại khu vực trang trại nhà anh Lê Xuân Quang và thấy 02 con bò của mình bị mất đang ăn cỏ trong trang trại anh Quang. Sau khi trao đổi, anh Quang trả lại cho anh Kiên con bò đực nhưng không đồng ý trả con bò cái với lý do con bò cái này là của anh Quang. Tòa án đã xác định: Việc 02 con bò của anh Kiên ở trong trang trại của anh Quang là do bò của anh Kiên đi lộn đàn vào đàn bò của anh Quang, cho nên con bò cái cũng là của anh Kiên và buộc anh Quang trả con bò này cho anh Kiên.

Anh (Chị) cho biết:

1. Luật Dân sự điều chỉnh những nhóm quan hệ cơ bản nào? Phân tích và cho ví vụ minh họa để làm rõ 02 nhóm quan hệ này?

Trả lời: 

- Luật dân sự điều chỉnh những nhóm quan hệ cơ bản nào:

Căn cứ Điều 1, Bộ luật dân sự năm 2015
"Điều 1: Phạm vi điều chỉnh
Bộ luật này quy định địa vị pháp lý, chuẩn mực pháp lý về cách ứng xử của cá nhân, pháp nhân; quyền, nghĩa vụ về nhân thân và tài sản của cá nhân, pháp nhân trong các quan hệ được hình thành trên cơ sở bình đẳng, tự do ý chí, độc lập về tài sản và tự chịu trách nhiệm (sau đây gọi chung là quan hệ dân sự).".
Như vậy, Luật dân sự điều chỉnh các nhóm quan hệ về Tài sản và Nhân thân.

- Phân tích về các nhóm quan hệ: 
(*) Quan hệ tài sản
  • Quan hệ tài sản đó là quan hệ giữa người với người về một đối tượng là tài sản. Quan hệ tài sản bao giờ cũng gắn với một loại tài sản nhất định được thể hiện dưới dạng này hoặc dạng khác.
  • Tài sản (được Bộ luật dân sự năm 2015 quy định tại điều 105): "1. Tài sản bao gồm: Vật, tiền, giấy tờ có giá và quyền tài sản; 2. Tài sản bao gồm bất động sản và động sản. Bất động sản và động sản có thể là tài sản hiện có và tài sản hình thành trong tương lai".
Quan hệ tài sản rất phức tạp và đa dạng bởi các yếu tố cấu thành nên các quan hệ đó, bao gồm: Chủ thể tham gia, khách thể được tác động và nội dung của các quan hệ đó. 

(*) Quan hệ nhân thân

Quan hệ nhân thân là Quan hệ xã hội liên quan đến giá trị nhân thân của cá nhân, tổ chức. Bao gồm: quan hệ nhân thân gắn với tài sản và quan hệ nhân thân không gắn với tài sản. Quan hệ nhân thân luôn gắn liền với một chủ thể nhất định và về nguyên tắc thì không thể dịch chuyển cho chủ thể khác.

Quan hệ nhân thân là quan hệ giữa người với người về một giá trị nhân thân của cá nhân hay tổ chức. Việc xác định một giá trị nhân thân là quyền nhân thân phải được pháp luật thừa nhận như một quyền tuyệt đối của một các nhân, tổ chức. 

Quyền nhân thân được xác định tại Điều 25, Bộ luật dân sự năm 2015 như sau: " Quyền nhân thân được quy định trong bộ luật này là quyền dân sự gắn liền với mỗi cá nhân, không thể chuyển giao cho người khác, trừ trường hợp luật khác có liên quan quy định khác". Như vậy, Các quyền dân sự của mỗi cá nhân lại được Bộ luật dân sự bảo vệ quy định từ Điều 11 - Điều 14 của Bộ Luật Dân sự)

- Ví dụ minh họa:
  • (VD 1) Ví dụ minh họa về quan hệ tài sản:

Anh Phùng Tuấn Thành có mở một cửa hàng cho thuê ô tô, có đầy đủ giấy đăng kí kinh doanh và anh Phùng Tuấn Thành cũng thường xuyên đem xe của cửa hàng mình đi đại tu sửa chữa để xe luôn trong tình trạng ổn định an toàn. Anh Trần Mạnh Linh nhân dịp nghỉ lễ muốn tổ chức đi dã ngoại cùng gia đình đã quyết định đến cửa hàng của anh Phùng Tuấn Thành thuê xe. Sau khi đã thỏa thuận thống nhất, hai anh Phùng Tuấn Thành và Trần Mạnh Linh đã kí kết hợp đồng thuê xe theo đúng trình tự hợp pháp và ý chí tự nguyện của cả hai bên, trong đó có thỏa thuận anh Trần Mạnh Linh phải chịu trách nhiệm bồi thường mọi thiệt hại gây ra cho chiếc xe trong thời gian anh Trần Mạnh Linh sử dụng. Đến ngày hẹn, anh Trần Mạnh Linh đến nhận xe trong tình trạng ổn định và cũng được Phùng Tuấn Thành thông báo những lưu ý cần thiết về chiếc xe, nhằm đảm bảo an toàn cho anh Trần Mạnh Linh khi sử dụng. Trong thời gian sử dụng xe, chiếc xe vận hành hoàn toàn bình thường nhưng anh Trần Mạnh Linh do không cẩn thận đã gây tại nạn khiến chiếc xe bị hư hỏng. Khi giao xe, theo đúng hợp đồng cho thuê và thống nhất thỏa thuận giữa anh Phùng Tuấn Thành và anh Trần Mạnh Linh, anh Trần Mạnh Linh đã chi trả chi phí sửa chữa xe cho anh Phùng Tuấn Thành.


Việc kí hợp đồng cho thuê xe giữa hai anh Phùng Tuấn Thành và Trần Mạnh Linh là một dạng quan hệ pháp luật dân sự về tài sản, trong đó chủ thể tham gia ở đây là anh Phùng Tuấn Thành và anh Trần Mạnh Linh, khách thể là “quyền được sử dụng chiếc xe” của anh Trần Mạnh Linh và “quyền sở hữu số tiền thuê xe và bồi thường thiệt hại cho chiếc xe nếu xảy ra tai nạn, nội dung quan hệ là việc cho thuê xe theo hợp đồng thỏa thuận giữa hai người Phùng Tuấn Thành và Trần Mạnh Linh.

Theo hợp đồng cho thuê, anh Phùng Tuấn Thành là bên cho thuê. Anh Phùng Tuấn Thành có những quyền cơ bản được luật cho phép như: có quyền định đoạt tài sản của mình (cụ thể là việc có đồng ý cho thuê xe hay không), có quyền yêu cầu anh Trần Mạnh Linh – bên thuê phải bồi thường mọi thiệt hại xảy đến với tài sản – chiếc xe của mình do anh Trần Mạnh Linh gây ra trong quá trình sử dụng, quyền này của anh Phùng Tuấn Thành cũng chính là nghĩa vụ của anh Trần Mạnh Linh được qui định tại khoản 1 Điều 490. Trả lại tài sản thuê: “1. Bên thuê phải trả lại tài sản trong tình trạng như khi nhận, trừ hao mòn tự nhiên hoặc theo đúng như tình trạng đã thỏa thuận; nếu giá trị của tài sản thuê bị giảm sút so với tình trạng khi nhận thì bên cho thuê có quyền cầu bồi thường thiệt hại, trừ hao mòn tự nhiên.” Và có quyền sở hữu số tiền thuê mà anh Trần Mạnh Linh phải chi trả theo giá đã thỏa thuận trong hợp đồng. Ngoài việc được hưởng quyền, anh Phùng Tuấn Thành cũng đã thực hiện những nghĩa vụ của bên cho thuê, chẳng hạn như đã giao chiếc xe cho anh Trần Mạnh Linh đúng thời hạn, tình trạng theo thỏa thuận và cũng đã cung cấp những thông tin cần thiết về việc sử dụng chiếc xe theo đúng khoản 1 Điều 484. Giao tài sản thuê: “1. Bên cho thuê phải giao tài sản cho bên thuê theo đúng số lượng, chất lượng, chủng loại, tình trạng và đúng thời điểm, địa điểm đã thỏa thuận và cung cấp những thông tin cần thiết về việc sử dụng tài sản đó.”
  • (VD2) Ví dụ minh họa về Quan hệ nhân thân
Quan hệ nhân thân không gắn với tài sản là quan hệ về những giá trị nhân thân không thể trao đổi ngang giá như danh dự, uy tín, nhân phẩm…của cá nhân, tổ chức.

2. Quan hệ giữa anh Kiên và anh Quang liên quan đến con bò đực có thuộc đối tượng điều chỉnh của pháp luật dân sự không?

Mối quan hệ giữa hai người này liên quan đến con bò, con bò được xác định là tài sản. Bởi vậy, theo quy định của Bộ luật dân sự 2015 thì mối quan hệ này được Pháp luật dân sự điều chỉnh.

3. Quan hệ tài sản thuộc đối tượng điều chỉnh của pháp luật dân sự có những đặc điểm gì? Cho ví dụ?

Đặc điểm các quan hệ pháp luật dân sự

Quan hệ pháp luật dân sự có các đặc điểm chung của quan hệ pháp luật, đồng thời quan hệ pháp luật dân sự còn có những đặc điểm riêng. Những đặc điểm riêng này xuất phát từ bản chất của các quan hệ xã hội mà nó điều chỉnh 
  • Chủ thể tham gia vào các quan hệ dân sự đa dạng: bao gồm cá nhân, pháp nhân, hộ gia đình, tổ hợp tác. Khi tham gia vào quan hệ dân sự, các chủ thể độc lập với nhau về tổ chức và tài sản. Xuất phát từ các quan hệ mà luật dân sự điều chỉnh là những quan hệ tài sản và quan hệ nhân thân. Cho nên, cá nhân và tổ chức đều là chủ thể của quan hệ pháp luật dân sự: Trong giao lưu dân sự, pháp nhân, hộ gia đình, tổ hợp tác và Nhà nước với tư cách là chủ thể đặc biệt tham gia vào các quan hệ dân sự, các chủ thể này độc lập với nhau về tổ chức và tài sản, được quyền tự định đoạt khi tham gia vào các quan hệ nhưng buộc phải thực hiện các nghĩa vụ khi đã tham gia vào các quan hệ đó.
  • Địa vị pháp lí: Địa vị pháp lí của các chủ thể dựa trên cơ sở bình đẳng, không bị phụ thuộc vào các yếu tố xã hội khác. Mặc dù trong quan hệ pháp luật dân sự cụ thể, các bên tham gia là các chủ thể đối lập nhau trong việc phân định quyền và nghĩa vụ: Một bên mang quyền, một bên mang nghĩa vụ và thông thường, trong quan hệ dân sự, các bên đều có quyền và nghĩa vụ đối nhau. Quyền và nghĩa vụ không làm mất đi sự bình đẳng mà nó chỉ hạn chế sự bình đẳng so với trước khi tham gia vào quan hệ dân sự. Khi thực hiện các quyền và nghĩa vụ phát sinh từ các quan hệ pháp luật dân sự, các bên không được áp đặt ý chí của mình để buộc bên kia thực hiện nghĩa vụ mà tạo điều kiện cho họ lựa chọn cách thức thực hiện các quyền và nghĩa vụ sao cho có lợi nhất cho các bên.
  • Lợi ích (trước tiên là lợi ích kinh tế): là tiền đề trong phần lớn các quan hệ dân sự. Quan hệ tài sản mang tính chất hàng hóa – tiền tệ và được điều chỉnh bằng các quy phạm pháp luật đã tạo điều kiện cho các chủ thể thông qua các biện pháp pháp lí để thoả mãn các nhu cầu vật chất cũng như tinh thần. Sự đền bù tương đương là đặc trưng của quan hệ tài sản mang tính chất hàng hóa – tiền tệ do luật dân sự điều chỉnh. Bởi vậy, bồi thường toàn bộ thiệt hại là đặc trưng của trách nhiệm dân sự. Quan hệ dân sự chủ yếu là quan hệ tài sản, do vậy, yếu tố tài sản là cơ sở, là tiền đề phát sinh quan hệ dân sự, cho nên bảo đảm bằng tài sản là đặc trưng để buộc bên có nghĩa vụ thực hiện nghĩa vụ của họ và bên có quyền có thể thông qua các biện pháp bảo đảm này để thoả mãn các quyền tài sản của mình.
  • Các biện pháp cưỡng chế đa dạng: không chỉ do pháp luật quy định mà có thể tự các bên quy định về các biện pháp cưỡng chế cụ thể về hình thức áp dụng các biện pháp cưỡng chế đó. Nhưng đặc tính tài sản là đặc trưng cho các biện pháp cưỡng chế trong luật dân sự.
Bài tập tình huống 1, nhóm quan hệ cơ bản nào được Luật dân sự điều chỉnh

4. Trình bày những thành phần của một quan hệ pháp luật dân sự. Những thành phần này được thể hiện như thế nào trong quan hệ giữa anh Kiên và anh Quang về con bò cái?

Quan hệ pháp luật dân sự gồm 3 thành phần: chủ thể, khách thể và nội dung.

Những thành phần này thể hiện trong quan hệ giữa anh Kiên và anh Quang như sau:

- Chủ thể: anh Kiên và anh Quang là người có đầy đủ năng lực hành vi.
- Nội dung: tranh chấp con bò của anh Kiên hay của anh Quang.
- Khách thể: quyền sở hữu tài sản (con bò)

5. Cho biết những căn cứ làm phát sinh quan hệ pháp luật dân sự nêu trong ví dụ tình huống nêu trên.

Căn cứ Điều 8, Bộ Luật Dân sự năm 2015. Căn cứ Xác lập quyền dân sự:
Khoản 3, Quyết định của Tòa án, cơ quan có thẩm quyền khác theo quy định của luật.
Như vậy, quan hệ pháp luật trong tình huống trên được Tòa án quyết định và buộc anh Quang phải trả lại con bò cái cho anh Kiên.
Bài tập tình huống 1, nhóm quan hệ cơ bản nào được Luật dân sự điều chỉnh Reviewed by Khanh Ngọc on tháng 1 03, 2020 Rating: 5

Biểu mẫu liên hệ

Tên

Email *

Thông báo *

Được tạo bởi Blogger.
DMCA.com Protection Status Chung cư Phú Mỹ Complex Chung cư Phú Mỹ Complex Chung cư Phú Mỹ Complex Chung cư Phú Mỹ Complex Embassy Garden chung cư n03t6 ngoại giao đoàn Thiết kế nội thất